SAHANIN DİLİ 36 TERİM
Lojistik ve tedarik zinciri
Lojistik ve tedarik zinciri: 36 depo ve WMS terimi, Türkçe ve İngilizce karşılıkları, ilgili terimler ve ayrıntılı rehber bağlantılarıyla.
Türkçe, İngilizce veya kısaltmayla arayın. Türkçe karakter kullanmadan da bulabilirsiniz: yaslandirma, ellecleme, FIFO…
Arama, tüm kategorilerdeki bütün terimleri tarar.
Aramanıza uyan terim yok.
Terimler
- Lojistik ve tedarik zinciri4PL (dördüncü parti lojistik)
-
Birden çok 3PL, taşıyıcı ve depoyu sizin adınıza tasarlayıp yöneten katman. Yazılım ve sözleşme orkestrasyonu 3PL’nin operasyon icrasından ayrılır.
Ayrıca: 3PL (Üçüncü parti lojistik), TMS (Taşıma Yönetim Sistemi)
- Lojistik ve tedarik zinciri5S
-
Ayıkla, düzenle, temizle, standardize et, sürdür. Depoda adres etiketi, boş palet ve koridor disiplininin yalın karşılığıdır; yazılım tek başına 5S yapmaz.
Ayrıca: Lokasyon (adres), Poka-yoke (hata önleme)
- Lojistik ve tedarik zinciriBekleyen sipariş (backorder)
-
Stoğu yetmeyen sipariş satırının açık kalması. WMS mal gelince otomatik serbest bırakabilir; müşteri vaadi yazılmazsa sessizce birikir.
Ayrıca: Kısmi teslimat, Stoksuzluk, ATP (vaat edilebilir stok)
- Lojistik ve tedarik zinciriÇeki listesi (packing list)
-
Sevkiyattaki koli, palet ve kalem dökümü. Mal kabulde ASN yoksa fiilî sayım bu listeye karşı yapılır.
- Lojistik ve tedarik zinciriDağıtım merkezi (DC)
-
Stokun tutulup siparişin karşılandığı bölgesel depo. Fulfillment merkezi e-ticaret parçasına, klasik DC palet ve mağaza beslemeye daha yakındır.
Ayrıca: Karşılama merkezi (fulfillment center), Hub-and-spoke
- Lojistik ve tedarik zinciriDekonsolidasyon
-
Tek gelen yükün alıcı, sipariş veya kanala göre parçalanması. Cross-dock ve aktarma deposunun ilk adımıdır; yanlış ayırım sonraki bütün sapmayı doğurur.
Ayrıca: Konsolidasyon, Cross-docking
- Lojistik ve tedarik zinciriDepo yerleşim planı
-
Kabul, rezerv, toplama, paketleme ve sevk alanlarının dolaşımla yerleştirilmesi. Yazılım kötü yerleşimi düzeltmez; yürüyüş ve çapraz akış plandan doğar.
Ayrıca: Slotting (yerleşim optimizasyonu), Dar koridor (VNA)
- Lojistik ve tedarik zinciriDropshipping
-
Siparişin sizin deponuza uğramadan tedarikçiden müşteriye gitmesi. WMS bu akışta yoksa da iade ve şikâyet sizin kaydınıza düşer; kanal kuralı yazılmalıdır.
Ayrıca: Çok kanallı (omnichannel) karşılama, İade yönetimi (returns)
- Lojistik ve tedarik zinciriEmniyet stoğu
-
Talep veya tedarik sapmasına karşı tutulan tampon miktar. Depoda yer işgal eder; hesabı WMS değil, planlama yapar, WMS eldeki gerçeği gösterir.
Ayrıca: Sipariş noktası, Stoksuzluk, Tedarik / çevrim süresi (lead time)
- Lojistik ve tedarik zinciriEOQ (ekonomik sipariş miktarı)
-
Sipariş maliyeti ile stok bulundurma maliyetini dengeleyen klasik sipariş büyüklüğü. Depo kapasitesi ve SKT, formülün üstüne gerçek kısıt olarak biner.
Ayrıca: Stok bulundurma maliyeti, Sipariş noktası
- Lojistik ve tedarik zinciriErteleme (postponement)
-
Nihai biçim, etiket veya paketlemenin talebe kadar bekletilmesi. Depoda kitting ve VAS olarak görünür; ana stok evrensel kalır.
- Lojistik ve tedarik zinciriGTİP / HS kodu
-
HS, uluslararası eşya sınıflandırmasının temelidir; GTİP Türkiye'deki daha ayrıntılı tarife istatistik pozisyonudur. Kod teknik ürün bilgisi ve güncel tarife üzerinden yetkili süreçle doğrulanır.
Ayrıca: Gümrük beyannamesi, Antrepo
- Lojistik ve tedarik zinciriHub-and-spoke
-
Merkez deponun (hub) uydu depolara (spoke) beslediği ağ. Aktarma stoğu ve STO disiplini bozulursa uydu depo ya şişer ya stoksuz kalır.
- Lojistik ve tedarik zinciriIncoterms
-
ICC tarafından yayımlanan, teslim, risk ve belirli maliyet sorumluluklarını düzenleyen ticari kurallar. Adlandırılmış yer ve sürüm belirtilir; mülkiyetin geçişini tek başına belirlemez.
- Lojistik ve tedarik zinciriKaranlık mağaza (dark store)
-
Müşteriye kapalı, yalnız toplama ve teslim için kullanılan mağaza formatı. WMS veya mağaza sistemi, vitrin stoğu ile toplama stoğunu karıştırmamalıdır.
- Lojistik ve tedarik zinciriKarşılama merkezi (fulfillment center)
-
Parça ve koli siparişinin toplanıp kargoya verildiği depo. Yoğun SKU, kısa kesim saati ve iade alanı klasik DC’den ayırır.
Ayrıca: Dağıtım merkezi (DC), Çok kanallı (omnichannel) karşılama, Mikro karşılama
- Lojistik ve tedarik zinciriKarşılama oranı (fill rate)
-
Sipariş veya satırın eldeki stokla ilk seferde karşılanma yüzdesi. Düşük oran, emniyet stoğu veya alokasyon kuralı sorunudur; depo doğruluğu ayrı ölçülür.
Ayrıca: OTIF (zamanında ve eksiksiz), Stoksuzluk, Kusursuz sipariş
- Lojistik ve tedarik zinciriKonsinye stok
-
Malın sizin deponuzda durup mülkiyetin tedarikçide kalması. Kullanılınca faturalanır; WMS statü ve sahip alanını karıştırırsa mali stok şaşar.
- Lojistik ve tedarik zinciriKonsolidasyon
-
Birden çok küçük sevkiyatın tek yükte birleştirilmesi. Depoda staging alanında siparişlerin aynı araca toplanmasıdır; etiket ve kapı karışması riskidir.
Ayrıca: Dekonsolidasyon, Sevke hazırlama (staging), Milk-run
- Lojistik ve tedarik zinciriKonşimento (B/L)
-
Taşıyanın yükü teslim aldığını ve taşıma ilişkisini belgeleyen konşimento. Belge türüne göre hukuki işlevi değişebilir; her taşıma belgesinin devredilebilir olduğu varsayılmamalıdır.
Ayrıca: Incoterms, Antrepo, Çeki listesi (packing list)
- Lojistik ve tedarik zinciriLanded cost (varış maliyeti)
-
Ürünün depoya girene kadarki birim maliyeti: mal, navlun, sigorta, gümrük ve elleçleme. Yerleştirme kararı yalnız alım fiyatına bakarsa gerçek kâr görünmez.
- Lojistik ve tedarik zinciriMağazadan sevk (ship-from-store)
-
Siparişin depo yerine mağaza stoğundan çıkması. Mağaza sayımı ve rezervasyonu WMS kadar bazen daha zayıftır; vaat buna göre temkinli kurulur.
Ayrıca: Çok kanallı (omnichannel) karşılama, Karanlık mağaza (dark store)
- Lojistik ve tedarik zinciriMikro karşılama
-
Şehir içinde, kısa teslim için küçük otomatik veya yarı otomatik stok alanı. Kapasite sınırlıdır; ana DC ile stok paylaşımı kurala bağlanır.
Ayrıca: Karşılama merkezi (fulfillment center), Karanlık mağaza (dark store)
- Lojistik ve tedarik zinciriMilk-run
-
Aynı aracın birden çok tedarikçi veya müşteriyi sırayla dolaşması. Mal kabul ve sevk randevusu bu tur saatine bağlanmazsa kapı kuyruğu oluşur.
- Lojistik ve tedarik zinciriÖlü stok
-
Öngörülebilir satış veya kullanım ihtiyacı kalmayan stok. Uzun süre hareketsiz duran her ürün ölü stok değildir; sezonluk ürün veya zorunlu yedek parça için gelecekte talep olabilir.
Ayrıca: Stok hareketsizliği, Yavaş hareketli stok, Atıl / eskimiş stok (obsolete inventory)
- Lojistik ve tedarik zinciriSipariş noktası
-
Stok bu seviyenin altına inince yeni tedarikin tetiklendiği eşik. Eşik emniyet stoğu ve tedarik süresine göre kurulur; depo yalnızca düşüşü görür.
Ayrıca: Emniyet stoğu, Tedarik / çevrim süresi (lead time), EOQ (ekonomik sipariş miktarı)
- Lojistik ve tedarik zinciriSon kilometre (last mile)
-
Paketin dağıtım merkezinden kapıya kadar olan ayağı. Depo kesim saati ve etiket doğruluğu, bu ayağın gecikmesinin sık nedenidir.
Ayrıca: Kesim saati (cut-off), Kargo / taşıyıcı entegrasyonu
- Lojistik ve tedarik zinciriStok bulundurma maliyeti
-
Sermaye, yer, sigorta, fire ve eskimenin stoğa yüklediği yıllık maliyet. “Depo bedava” varsayımı, fazla stoğu görünmez kılar.
Ayrıca: EOQ (ekonomik sipariş miktarı), Ölü stok, TCO (toplam sahip olma maliyeti)
- Lojistik ve tedarik zinciriStok devir hızı
-
Belirli dönemde stokun kaç kez tüketilip yenilendiğini gösteren oran. Miktarla hesaplanıyorsa dönem çıkışı ortalama stok miktarına bölünür; farklı ürünlerin değer bazlı karşılaştırmasında aynı maliyet esası kullanılır. Düşük devir tek başına ölü stok demek değildir.
Ayrıca: Yavaş hareketli stok, Stok karşılama süresi (stok gün sayısı), ABC analizi
- Lojistik ve tedarik zinciriStoksuzluk
-
Talep varken satılabilir stoğun bitmesi. Nedeni planlama, tedarik veya depo kaydı olabilir; WMS yalnız “lokasyonda yok” gerçeğini gösterir.
Ayrıca: Karşılama oranı (fill rate), Emniyet stoğu, Negatif stok
- Lojistik ve tedarik zinciriTedarik / çevrim süresi (lead time)
-
Siparişin verilmesinden stoğa girmesine veya müşteriye çıkmasına kadar geçen süre. Depo içi dock-to-stock bu sürenin görünen parçasıdır.
Ayrıca: Dock-to-stock süresi, Emniyet stoğu
- Lojistik ve tedarik zinciriTedarik zinciri
-
Hammaddeden müşteriye uzanan tedarik, üretim, depo ve dağıtım ağı. WMS bu ağın depo düğümüdür; zincirin stok gerçeğini oradan alır.
Ayrıca: WMS (Depo Yönetim Sistemi), 4PL (dördüncü parti lojistik)
- Lojistik ve tedarik zinciriVMI (tedarikçi yönetimli stok)
-
İkmal kararının, anlaşılmış kurallar ve paylaşılan verilerle tedarikçi tarafından yönetildiği stok modeli. Stok mülkiyeti ve faturalama zamanı ayrı sözleşme koşullarıdır; konsinye ile aynı kavram değildir.
- Lojistik ve tedarik zinciriXYZ analizi
-
Talebin öngörülebilirliğine göre sınıflandırma: X düzenli, Z düzensiz. ABC ile birlikte yerleşim ve emniyet stoğunu belirler.
Ayrıca: ABC analizi, Emniyet stoğu
- Lojistik ve tedarik zinciriYeşil lojistik
-
Ambalaj, doluluk, boş km ve enerji kullanımını azaltarak aynı teslimatı daha az kaynakla yapma. WMS kutu atama ve dolu araç kuralıyla buna bağlanır; iddia ölçülmeden yazılmaz.
Ayrıca: Kutu atama (cartonization), Hacim kullanımı (cube utilization)
- Lojistik ve tedarik zinciriYoldaki stok (pipeline)
-
Tedarik zincirinde varış noktasına ulaşmayı bekleyen, örneğin tedarikçiden gelen veya depolar arasında taşınan mal. Varış deposunun fiziksel stoku değildir; beklenen teslim tarihi ve planlama kurallarına göre gelecekteki ATP hesabına girebilir.
Ayrıca: Stok transfer siparişi (STO), ASN (Ön sevkiyat bildirimi), ATP (vaat edilebilir stok), Fiziksel stok (eldeki stok)
Başvuru kaynağı: Microsoft Learn
Kategoriler
İlgili sayfalar
Bir terimin tanımı eksik veya yanlış görünüyorsa kaynak göstererek yazın: info@wmsturkiye.com. Düzeltmeler yayın ilkelerimize göre yapılır. yayın ilkeleri